ทำไมจีนอยากสร้างทางรถไฟความเร็วสูงในอาเซียน?

by Prach 30 กันยายน 2556 เวลา 08:01 น.

ทางการจีนกำลังเสนอให้เงินกู้ และช่วยสร้างทางรถไฟความเร็วสูงในประเทศกลุ่มอาเซียนหลายประเทศ เช่น เมียนมาร์ ไทย และลาว  อะไรทำให้จีนสนใจสร้างทางรถไฟในดินแดนแถบนี้นัก?

จีนอยู่ระหว่างการให้เงินกู้ประเทศลาว เพื่อสร้างเส้นทางรถไฟความเร็วสูงจากเมืองคุนหมิง เมืองเอกในมณฑลยูนนาน ของจีน เชื่อมกับกรุงเวียงจันทน์ ของลาว  โดยโครงการมูลค่าราว 200,000 ล้านบาทนี้ มีมูลค่าเกือบเท่ากับมูลค่าเศรษฐกิจภาคทางการของลาวทั้งระบบ

นอกจากนี้ จีนยังเสนอก่อสร้างทางรถไฟสายนี้ให้ โดยใช้แรงงานจีน 50,000 คน และมีกำหนดสร้างเสร็จภายใน 5 ปี  ทางรถไฟสายนี้จะเชื่อมกับทางรถไฟสายอีสานของไทย ที่จังหวัดหนองคาย ทำให้กรุงเทพฯ กับคุนหมิง เชื่อมต่อกันด้วยทางรถไฟเป็นครั้งแรก

ขณะเดียวกัน จีนยังมีแผนสร้างทางรถไฟจากคุนหมิงไปยังท่าเรือน้ำลึกจ้าวผิ่ว หรือเจียวเพียว ในรัฐยะไข่ ของเมียนมาร์ ทางรถไฟสายนี้จะใช้เงินกว่า 600,000 ล้านบาท ซึ่งทางการจีนจะให้เมียนมาร์กู้เงินสร้างเต็มมูลค่า

ไม่เฉพาะเส้นทางสายใหม่เท่านั้น แต่จีนยังเสนอให้เงินกู้หลายประเทศ เพื่อใช้ปรับปรุงระบบรางรถไฟที่ล้วนมีสภาพเก่า ทรุดโทรม และแทบไม่ได้รับการพัฒนามาตั้งแต่ยุคอาณานิคม

แต่เหตุใดจีนจึงอยากสร้างทางรถไฟเชื่อมต่อกับประเทศในอาเซียนนัก?

คำตอบมีอยู่หลายประการ  ประการแรกคือ การค้าระหว่างจีนกับอาเซียนเพิ่มขึ้นมากในช่วงไม่กี่ปีมานี้  ทำให้จำเป็นต้องมีระบบขนส่งสินค้าความจุมากขึ้นและรวดเร็วขึ้น  เมียนมาร์ และลาว ถึงแม้ไม่มีกำลังซื้อมาก และยังผลิตสินค้าส่งออกได้ไม่มาก แต่ก็มีทรัพยากรธรรมชาติที่เป็นที่ต้องการของจีน และยังเป็นทางผ่านไปสู่ประเทศอื่นในภูมิภาค

ประการที่สอง ต้นทุนการขนส่งทางรถไฟนั้นจะช่วยลดต้นทุนค่าขนส่งได้ ปัจจุบันการขนส่งสินค้าระหว่างจีน และประเทศอาเซียนแถบภาคพื้นทวีป ใช้รถและเรือเป็นหลัก  แต่การขนส่งทางรถมีค่าใช้จ่ายสูง ขณะที่การขนส่งทางเรือใช้เวลานาน และต้องอ้อมขึ้นที่ท่าเรือทางภาคตะวันออกของจีน ก่อนลำเลียงสินค้าเข้าไปในมณฑลทางภาคตะวันตกของจีนอีกทอดหนึ่ง ทำให้ต้นทุนสูงกว่าการขนส่งโดยตรงทางรถไฟ

ประการที่สาม การทำให้คุนหมิงเป็นจุดส่งสินค้ามาสู่เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ จะทำให้เศรษฐกิจของคุนหมิง และมณฑลยูนนาน ซึ่งไม่มีพื้นที่ติดทะเล เติบโตขึ้น  อันจะเป็นการกระจายความเจริญจากชายฝั่งภาคตะวันออกเข้ามาสู่มณฑลชั้นใน

ประการที่สี่ จีนไม่มีดินแดนติดมหาสมุทรอินเดีย การเชื่อมต่อระบบรถไฟจีนกับท่าเรือน้ำลึกในเมียนมาร์ จะทำให้จีนสามารถขนส่งสินค้าในมหาสมุทรอินเดียได้สะดวกขึ้น  ความสำคัญของเมียนมาร์ ในฐานะเป็นทางออกทางทะเลของจีนนั้น ไม่สำคัญเฉพาะด้านการค้า แต่รวมถึงด้านยุทธศาสตร์การทหารด้วย  และนี่ก็คือเหตุผลส่วนหนึ่งที่จีนเป็นพันธมิตรที่เหนียวแน่นกับรัฐบาลทหารเมียนมาร์มาตลอด

ประการสุดท้าย การเชื่อมต่อระหว่างจีนกับประเทศอาเซียน จะช่วยให้จีนถ่วงดุลอิทธิพลของสหรัฐฯ ในภูมิภาคนี้ได้  ประเทศส่วนใหญ่ในอาเซียน เป็นพันธมิตรกับสหรัฐฯ โดยเฉพาะไทยและฟิลิปปินส์ ที่ถือเป็นพันธมิตรหลัก ในสถานการณ์ที่สหรัฐฯ เริ่มเปลี่ยนนโยบายการต่างประเทศ มาให้ความสำคัญกับเอเชียตะวันอกเฉียงใต้มากขึ้น จีนจำเป็นต้องแข่งกับสหรัฐฯ จีบประเทศในภูมิภาคนี้  และวิธีหนึ่งในการเพิ่มอิทธิพลของจีนในอาเซียน ก็คือการทำให้ประเทศอาเซียนมีผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจร่วมกับจีนมากยิ่งขึ้น

EMBED CODE :
Tuesday, Sep 30 2014