รศ.130 ปฐมปฎิวัติแห่งสยาม

by วาสนา ปิยะบวรนันท์ 23 มิถุนายน 2555 เวลา 17:56 น.

เหตุการณ์ตามคำพูด นี้ ซึ่งมาจากภาพยนตร์เรื่อง 1911  เกิดขึ้นแล้ว  ในแผ่นดินจีน เมื่อ ปี 2454  นำมาซึ่งการเปลี่ยนแปลงการปกครองจากราชาธิปไตยสู่สาธารณรัฐ โดยเหตุการณ์ในขณะนั้น ราชวงศ์ชิง สละราชสมบัติ   หลังเกิดกระแสการปฎิวัติประเทศ  ในทุกหย่อมหญ้า โดยผู้นำอย่างนายซุนยัดเซน   ถือเป็นจุดสิ้นสุดของการปกครองโดยราชาธิปไตย ที่ยาวนานถึง 2,000 ปี

 


และ 1 ปีถัดมา  เหตุการณ์ทำนองนี้ นั่นคือการเปลี่ยนแปลงการปกครองจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ ไปเป็นระบอบประชาธิปไตย เกือบจะเกิดขึ้นในประเทศไทย   ด้วยการปฎิวัติครั้งแรกแห่งสยาม ของคณะพรรค ร.ศ.130 

บทความเรื่อง  " จากคณะ ร.ศ. 130 ถึงคณะราษฎร ความเป็นมาของความคิด ประชาธิปไตย ในประเทศไทย " ของอาจารย์ณัฐพล ใจจริง  เล่าว่า คณะพรรค ร.ศ.130  ก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 13 มกราคม 2455  โดยมีผู้ร่วมประชุมก่อตั้ง 7 คน ในครั้งนั้นพวกเขากำหนดสัญลักษณ์ลับ เป็นธงที่มีตัวอักษรว่า "เสียชีพดีกว่าเสียชาติ"  และร่วมกันถกเถียงถึงระบอบการปกครองใหม่ โดยยกขึ้นมา 3 แบบคือ แอ๊บโซลูดมอนากี  คือกษัตริย์อยู่เหนือกฎหมาย  ลิมิเต็ดมอนากี คือ กษัตริย์อยู่ใต้กฎหมาย เหมือนในอังกฤษและญี่ปุ่น  ระบอบสุดท้ายคือ สาธารณรัฐ ที่ยกเลิกระบอบกษัตริย์อย่างจีน

 

ที่ประชุมของคณะพรรคร.ศ. 130 สรุปกันว่า การปกครองใหม่ของไทย จะเป็นประชาธิปไตย โดยมีหนึ่งในเหตุผลคือ

" ไม่ต้องการให้เกิดความชอกช้ำมากเกินไป   ฝ่ายที่ถูกชิงอำนาจก็จะไม่เคียดแค้นถึงกับทำตัวเป็นศัตรูอยู่ตลาดกาล" 

และพวกเขาก็กำหนดวันปฎิวัติ คือวันถือน้ำพิพัฒน์สัตยา ในวันที่ 1 เมษายน 2455   เป็นวันก่อการ

แต่ หน้าประวัติศาสตร์ ไม่มีโอกาสได้บันทึกเหตุการณ์ในครั้งนั้น   เนื่องจาก 1 เดือนหลังการประชุม   คือในช่วงเดือนกุมภาพันธ์  พ.อ.พระยากำแพงราม (แต้ม  คงอยู่) ทรยศ  คณะพรรคร.ศ. 130  นำข้อมูลไปแจ้งกับรัฐบาล จนพวกเขาถูกจับกุม ซึ่งส่วนใหญ่ถูกจำคุกนาน 12 ปี  มีบางคนฆ่าตัวตาย และบางคนต้องตายในคุก  ส่วนผู้ทรยศได้รับทุนจากรัฐบาลให้ไปศึกษาต่อด้านการทหารในประเทศฝรั่งเศส

การปฎิวัติที่ล้มเหลว  กลับไม่สูญเปล่า  เพราะมันคือเชื้อไฟแห่งการปฎิวัติของคณะราษฎร ในปี 2475 หรือ 20 ปีต่อมา


เหตุ การณ์ปฎิวัติโค่นล้มราชวงศ์ชิง และการปฎิวัติของคณะพรรค ร.ศ.130 กลายเป็นแรงบันดาลใจให้กับคนหนุ่มสาวหัวก้าวหน้าของไทยในยุคต่อมา หนังสือลัทธิตรัยราษฎร์ ที่จัดพิมพ์ขึ้นในช่วงนั้น  เป็นส่วนหนึ่งของการเผยแพร่แนวคิดการปกครองระบอบใหม่ ที่ช่วยกระพือแนวคิดเสรีภาพ เสมอภาค และภราดรภาพ ให้ขยายวงกว้างมากขึ้น  

จน วันหนึ่ง นายปรีดี พนมยงค์ ผู้นำการก่อการปฎิวัติกลับจากต่างประเทศ เขาได้พบกับร.ต.เนตร อดีตแกนนำ ร.ศ.130 และหลังการพูดคุยเขาระบุว่า จะนำบทเรียนความผิดพลาดของร.ศ.130 ไปศึกษา  และหลังการปฎิวัติวันที่ 24 มิถุนายน 2475 ช่วงบ่ายวันนั้น นายปรีดี พนมยงค์ ได้พบกับคณะพรรคร.ศ.130 อีกครั้ง พร้อมกับพูดว่า  "พวกผมถือว่า การปฎิวัติครั้งนี้  เป็นการกระทำที่ต่อเนื่องกันมา จากการกระทำเมื่อร.ศ.130 จึงขอเรียก คณะร.ศ. 130 ว่า พวกพี่ ๆ ต่อไป

EMBED CODE :

RELATED CONTENT

ผู้ก่อการ ร.ศ.130 แรงบันดาลใจ 'คณะราษฎร'
ผู้ก่อการ ร.ศ.130 แรงบันดาลใจ 'คณะราษฎร'
ก่อนการเปลี่ยนแปลงการปกครอง 2475 จะสำเร็จ ยังมีหนึ่งในเหตุการณ์สำคัญทางประวัติศาสตร์…
งานสัมมนา ''จาก 100 ปี ร.ศ.130 ถึง 80 ปี ประชาธิปไตย''
งานสัมมนา ''จาก 100 ปี ร.ศ.130 ถึง 80 ปี ประชาธิปไตย''
นักวิชาการหลายฝ่าย ต่างชี้ให้เห็นถึงคุณูปการและความล้มเหลวของคณะราษฎร…
100 ปี ร.ศ. 130 ถึง 80 ปี 24 มิ.ย. ประชาธิปไตย
100 ปี ร.ศ. 130 ถึง 80 ปี 24 มิ.ย. ประชาธิปไตย
นักวิชาการหลายฝ่าย ต่างชี้ให้เห็นถึงคุณูปการและความล้มเหลวของคณะราษฎร…
ประชาธิปไตยในแบบกระท่อนกระแท่น
ประชาธิปไตยในแบบกระท่อนกระแท่น
ตัวแทนนิสิตและนัก ศึกษา เดินขบวนรณรงค์ครบรอบ 80 ปีวันเปลี่ยนแปลงการปกครอง…
เสวนา '100ปี ร.ศ.130 ถึง 80ปีประชาธิปไตย'
เสวนา '100ปี ร.ศ.130 ถึง 80ปีประชาธิปไตย'
ในงานเสวนา 100 ปี กบฏประชิปไตย ร.ศ. 130 ถึง 80 ปี ปฎิวัติประชิปไตย 2475 มีการอภิปรายครอบคลุมเนื้อหา…
สาเหตุของการเปลี่ยนแปลงการปกครอง
สาเหตุของการเปลี่ยนแปลงการปกครอง
พักตร์วิภา พรมเลิศ รายงานสด จากหอประชุมศรีบูรพา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ท่าพระจันทร์…
สานต่อการปฏิรูปกฎหมายมหาชนจากคณะราษฎร
สานต่อการปฏิรูปกฎหมายมหาชนจากคณะราษฎร
อาจารย์ประจำคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ บรรยายใน "งาน 100 ปี รศ.…
ข้อเสนอแก้ไขมาตรา112 ของนิติราษฎร์
ข้อเสนอแก้ไขมาตรา112 ของนิติราษฎร์
คณะนิติราษฎร เผยแพร่ข้อเสนอ เพื่อการรณรงค์แก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา…

VOICE TV TWEETS

NEWS PROGRAMMES

VOICE NEWS 06:00

video
ผบ.ทบ. ย้ำ คสช.ไม่เข้าข้าง 'สุเทพ'
ผู้บัญชาการทหารบก ยืนยัน การแถลงข่าวก่อตั้งมูลนิธิของ กปปส. ของนายสุเทพ ยังอยู่ในกรอบของ คสช. รัฐบาลไม่เลือกปฏิบัติ

VARIETY PROGRAMMES

TECH FEED

video
Tech Feed : QueQ แอปกดบัตรคิวร้านอาหารผ่านสมาร์ตโฟน
โออิชิกรุ๊ป จับมือกับยัมมี่ บริษัทเทคสตาร์ทอัพของคนไทย เปิดตัวแอปพลิเคชั่น QueQ ให้ผู้ใช้สมาร์ตโฟนกดคิวร้านอาหารได้โดยเจ้าตัวไม่ต้องมายืนรอหน้าร้าน สามารถเช็คได้ว่าคนที่รออยู่ก่อนหน้ามีกี่คน และแจ้งเตือนเมื่อใกล้จะถึงคิวแล้ว

ENTERTAINMENT

'กอล์ฟ' เผยเรื่องประทับใจ 'โน้ส อุดม' รับขวัญ 'น้องชูใจ'
'กอล์ฟ ฟักกลิ้ง ฮีโร่' เผยเรื่องราวสุดประทับใจเมื่อ 'โน้ส อุดม' รับขวัญ 'น้องชูใจ' ด้วยเงินก้อนหนึ่ง หลังได้ฟังเพลงที่ 'กอล์ฟ 'แต่งให้ลูกสาว
TOP
NOW :